Kunst in Horzak
Geschiedenis als inspiratiebron
‘Het verleden zichtbaar maken', is het motto waaronder beeldend kunstenaar Mélanie de Vroom (Tilburg) de openbare ruimte van de hoeves op Horzak inricht. Haar ontwerpen laten de binnenpleinen op de hoeves op een heel bijzondere manier verwijzen naar het rijke verleden van de wijk, zoals dat door archeologische opgravingen is blootgelegd.
Wie verwacht dat De Vroom druk doende is om beelden in brons te gieten, komt bedrogen uit. Zij combineert beeldende kunst en landschapsarchitectuur zodanig dat er een vorm van toegepaste kunst ontstaat die zichtbaar wordt in de buitenruimte. De Vroom geeft een voorbeeld. ‘Bij archeologisch onderzoek zijn resten van een zogenoemde spieker aangetroffen. Dat is een graanschuur op negen palen. Die vondst heb ik gebruikt bij de inrichting van een hoeve, die ook Spieker gaat heten. Het binnenplein krijgt negen prachtige platanen. Die komen enigszins hoger in het gras te staan zodat er een glooiend geheel ontstaat. De ruimte eromheen wordt verhard. Op die manier ontstaat er ook een leuke plek om te spelen.'
Kunst onderdeel inrichting
Belangrijk voordeel, meent De Vroom, is haar vroege betrokkenheid bij de plannen voor de wijk. ‘Het is in Oss en steeds meer gemeenten gebruikelijk om kunst al in het stadium van de planontwikkeling een rol te geven. Daardoor worden kunstwerken ingebed in het hele ontwerp. Ze zijn dan wellicht wat minder aanwijsbaar, want ze staan niet ergens op een sokkel, maar vormen wel een geheel met de inrichting van de wijk. Horzak is daar een mooi voorbeeld van. Het verleden geeft identiteit aan een gebied. Dat is voor mij een prachtige inspiratiebron, zeker in een wijk die zo'n rijk verleden heeft in diverse perioden in de geschiedenis.'
Mooi en functioneel
Die vroege betrokkenheid heeft beslist bijgedragen aan de prominente plaats die het verleden in de nieuwe wijk krijgt. Zo was het De Vroom die voorstelde daar in de naamgeving aansluiting bij te zoeken. Zodoende krijgen de straten en hoeves in Horzak namen als Laan der IJzertijd, Laan der Bronstijd, Spieker, Zwervend Erf en Veekraal. Om vervolgens bij de inrichting van de openbare ruimte ook weer recht te doen aan dat verleden en de naam van de hoeve letterlijk vorm te geven op het binnenplein. De ontwerpen voor Drenkkuil, Spieker en Zwervend Erf die bij Mélanie de Vroom op tafel liggen wekken hoge verwachtingen. Ze zijn kunstzinnig en functioneel tegelijk. Want ze zijn niet alleen mooi maar bieden straks de bewoners ook een heerlijke plek om elkaar te ontmoeten, te spelen of gewoon van het uitzicht erop te genieten.
